Blog

Arhitektura kroz fotografiju

Zgrade, u većini slučajeva, predstavljaju nepokretne objekte fiksirane za zemlju uz koju su podignute, što ne dozvoljava promenljivost u fotografiji kada je reč o dokumentaciji i interakciji sa građevinama koje su konstante. Kao što je Valter Benjamin zaključio u svom eseju “The Work of Art in the Age of Mechanical Reproduction”, građevine se lakše mogu videti kroz fotografiju, nego uživo, kroz jedinku.

Bez obzira da li se radi o najvišoj zgradi u Dubaiju, naučnim centrom Zahe Hadid ili privatne kuće u Meksiku, arhitektura se oslanja na fotografsku sliku koja će se kasnije predstaviti javnosti. Čitljivija od arhitektonskog plana ili skeča, i mnogo trenutačnija od filma i videa, fotografija je ultimativno oruđe za komunikaciju u arhitekturi.

Ona ima mogućnost da utiče i transformiše način na koji ljudsko oko vidi i ceni određenu građevinu. Iako posredna, fotografija može delovati mnogo realnije nego sama građevina, obzirom da je fotografska slika konzumirana u većoj meri nego sama arhitektura. U svakom slučaju, fotografija je po svojoj prirodi subjektivna i ona prezentuje personalizovani pogled na svet, odnosno u ovom slučaju na arhitekturu.

mumbai

jakarta

shanghai

Nuno Cera – Cityscapes of Change

Arhitekte već duže vreme razumeju moć fotografije kao sredstvo promocije njihovih radova. Stoga su se žanrovi arhitektonske fotografije menjali kako su magazini tražili različite fotografske slike. Ovaj tip slike utvrdili su arhitektura i magazini, kako bi se građevine predstavile na što bolji način, u sličnom maniru kao što se profesionalni portreti predstavljaju u fotografiji. Kada je reč o samom  stilu, on se razvijao na osnovu ličniih vizuala – pravih linija, prostranih dubina i generalno ne tako popularnih okruženja. Čitava fasada se stavlja u kadar, sa savršenim plavim nebom i bez “ružnih” konteksta koji bi se upleli u tako perfektan komercijalizovani kadar. Ovakva slika predstavlja kreaciju advertajzinga, dizajniranog tako da zgrada izgleda novo i poželjno, bez stavki kao što su lokacija ili vreme.

Danas, digitalna fotografija i internet su stvorili kreaciju i širenje same slike, instantnijem nego ikada ranije, a arhitektura je dokazala da je popularan i fotogeničan subjekt za profesionalnu ili amatersku fotografiju. U vreme pisanja (ili popularnije tipkanja), traganje za #architecture na Instagramu, vratilo je preko pet miliona fotografa – širok spektar baza arhitektonskih slika koje traže  odobrenje, kao i lajkove i repostove. Moć arhitektonske fotografije i njeno izlaganje svetu i javnosti, je bar u teoriji, pokrenuto od profesionalaca preko ljudi. U isto vreme, digitalna tehnologija je stvorila distancu između realne slike, fotošopirane, komercijalne i foto realističnih arhitektonskih rendera stvorenih iz žvrljotina koja predstavlja neku vrstu veze između fotografije i arhitekture na još kompleksniji način.

tumblr_nyk8udJyKu1s5qhggo3_500

serjios-06-tt-width-620-height-620-lazyload-0-crop-1-bgcolor-000000-except_gif-1-qazy-1-nolayzr-1

serjios-09-tt-width-620-height-620-lazyload-0-crop-1-bgcolor-000000-except_gif-1-qazy-1-nolayzr-1

@serjios (instagram profil)

Na prvi pogled izgleda kao da fotografija i arhitektura nisu u najprisnijem odnosu.Fotografija je srodna vremenu, ona uzima deo određenog trenutka i proživljava poseban tok vremena. Kao što Henri Kartier Breson tvrdi, to je jedan fragment milisekunde u kome fotograf prepoznaje značenje nekog događaja koje tom istom događaju daje posebnu ekspresiju. U tom slučaju ukoliko je fotografija sinonim sa vremenom, onda je arhitektura sinonim sa prostorom. Arhitektura je volumen onde gde je fotografije ravna ploha. Arhitektura je spora, fotografija je brza. Građevine su jednine, napravljene da traju, zakopane u jednu jedinu tačku, dok je fotografija sklona reprodukciji, a u današnje digitalno vreme i veoma rastegljiva.

3021840-poster-1280-there-but-not-21

jose-davila_buildings-you-must-see-before-you-die_collabcubed

jose-davila_buildings-you-must-see-before-you-die_empire-state_leaningtower_collabcubed

Jose Davila – After Architecture

Uprkos ovim razlikama, arhitektura i fotografija su postale nerazdvojne. Na neki način fotografije su garanti arhitekture. Ona omogućava građevinama da žive uprkos uništenju ili iščezenju. Građevine koje nisu fotografisane, rizikuju da budu potpuno zaboravljene. Dublje od toga, velike fotografije velikih građevina rade na tome da stvore od građevina istorijsku ikonu vremena i mesta. Kako god, većina umetnosti, za razliku od nefunkcionalnih arhitektonskih fotografija, nisu napravljene do svoje perfekcije u punom sjaju novih zgrada i njihovih high – tech površina. Ono što najviše obuzima umetnike je interna kontradikcija građevina – činjenica da su građevine stvorene da traju doveka, a zapravo se stalno raspadaju. Arhitektura spaja tenziju izmeju trajanja i tranzicije, napretka i dekade, negacije i obnove. Ona manifestuje prolaz vremena i materijala, stoga može biti povezana sa idejom konstante promene, i simbolično sa tranzicijom iz života do smrti.

ca786d40aeaf9fa4a15aafc522a7feff

nadav-kander-fengjie-iii

 

Thebes, West 1993 Andreas Gursky born 1955 Presented by the Patrons of New Art (Special Purchase Fund) through the Tate Gallery Foundation 1995 http://www.tate.org.uk/art/work/P11381

Andreas Gursky – mixed work

Katarina Marković

Author: Katarina Marković

filmska rediteljka i fotografkinja iz Beograda

Katarina Marković
filmska rediteljka i fotografkinja iz Beograda